Cỏ nhân tạo và sân tập golf: thảm đánh, bóng tập và khác biệt với cỏ thật

Cỏ nhân tạo trong golf chủ yếu xuất hiện ở sân tập: thảm đánh ở các ô tập, mặt green tập putt, khu tập bóng ngắn và sân golf thu nhỏ. Lý do rất thực tế: một ô tập có thể đón hàng trăm cú đánh mỗi ngày, cỏ thật không kịp hồi phục, trong khi thảm nhân tạo chịu được, không cần tưới, không lầy khi mưa. Đổi lại, đánh trên thảm cho cảm giác và kết quả khác cỏ thật, và người chơi nên hiểu sự khác biệt đó.

Vì sao sân tập dùng thảm thay cỏ

Thử hình dung một sân tập đông khách ở thành phố: vài chục ô, mỗi ô liên tục có người từ sáng tới tối. Mỗi cú đánh bằng gậy sắt trên cỏ thật có thể cắt đi một miếng đất (divot). Cỏ cần nhiều tuần để mọc lại. Sân tập trên cỏ phải chia khu luân phiên, để từng dải nghỉ, và chi phí chăm sóc cao.

Thảm nhân tạo giải quyết bài toán đó:

• Chịu tải: đánh liên tục cả ngày, chỉ cần thay thảm khi mòn.
• Không phụ thuộc thời tiết: mùa mưa ở Nam Bộ hay mưa phùn miền Bắc không làm ô tập thành bùn.
• Không cần nước, phân bón, máy cắt cho khu đứng đánh.
• Đặt được ở nơi không trồng nổi cỏ: trên sân thượng, trong nhà, ở các tầng trên của sân tập nhiều tầng.

Nhiều sân tập lớn kết hợp cả hai: phần lớn ô dùng thảm, một khu nhỏ đánh trên cỏ thật cho người muốn tập sát điều kiện sân.

Cấu tạo một tấm thảm đánh golf

Nhìn bề ngoài thì thảm nào cũng xanh, nhưng chất lượng khác nhau nhiều. Một tấm thảm tốt có ba lớp:

1. Lớp sợi cỏ: thường bằng nylon hoặc polypropylene. Nylon dai, đàn hồi, đứng sợi lâu; polypropylene rẻ hơn nhưng dễ bẹp và mòn nhanh hơn. Sợi dày, cắm dày thì đầu gậy lướt êm hơn.
2. Lớp đế: giữ sợi cỏ, thường là cao su hoặc vải tổng hợp phủ keo.
3. Lớp đệm hấp thụ lực: bọt xốp hoặc cao su dày. Đây là lớp quan trọng nhất với khớp tay, quyết định gậy chạm thảm "dội" mạnh hay êm.

Ô tee thường có ống tee cao su cắm sẵn với nhiều chiều cao, vì không thể cắm tee gỗ xuống thảm.

Đánh trên thảm khác đánh trên cỏ thế nào

Dòng đầu tiên là điều người chơi lâu năm hay nhắc nhất: thảm "tha thứ". Một cú chạm đất trước bóng trên thảm có thể trông như cú đánh đẹp, nhưng ngoài sân sẽ là cú hụt. Vì vậy kết quả ở sân tập luôn nên được kiểm lại bằng cú đánh trên cỏ.

Dòng thứ ba là chuyện sức khoẻ. Thảm mỏng, cứng làm cổ tay và khuỷu tay chịu lực dội nhiều hơn khi tập dày đặc. Đây là một lý do nhiều sân tập chất lượng đầu tư thảm có lớp đệm tốt, và người tập nên để ý thảm mình đứng.

Bóng sân tập: không giống bóng thi đấu

Bóng ở sân tập được thiết kế cho một nhiệm vụ khác: chịu hàng nghìn lần bị đánh, bị máy nhặt, máy rửa. Thường là bóng một lớp hoặc hai lớp với vỏ dày, cứng. Hệ quả:

• Bay ngắn hơn bóng thi đấu, mức chênh tuỳ loại bóng và độ cũ.
• Xoáy khác, nhất là với wedge.
• Ở sân tập đánh ra mặt hồ, bóng là loại bóng nổi, nhẹ hơn để nổi trên nước, và bay ngắn hơn đáng kể.

Vì vậy quãng đường đo được ở sân tập chỉ dùng để so sánh tương đối giữa các gậy, không nên lấy làm quãng đường thật trên sân.

Sân tập ở Việt Nam: lưới, tầng và hồ

Ở các thành phố lớn của Việt Nam, kiểu sân tập phổ biến là sân tập lưới: một khoảng đất được bao bằng cột cao và lưới, ô tập xếp một hoặc nhiều tầng hướng về phía lưới. Mô hình này phổ biến ở Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, nơi đất đô thị đắt, và được áp dụng rộng ở Hà Nội, TP.HCM và nhiều tỉnh.

Các sân tập gắn với sân golf 18 hố thường rộng hơn, có cờ mục tiêu ở nhiều cự ly, đôi khi có khu đánh trên cỏ thật và khu tập bóng ngắn riêng. Một số sân tập dùng hệ thống theo dõi bóng, mỗi ô có màn hình hiện đường bay, biến buổi tập thành có số liệu.

Bên cạnh đó là các green tập putt nhân tạo ở văn phòng, sân thượng, sân vườn biệt thự. Cỏ green nhân tạo có sợi ngắn, dày, thường rải cát vào giữa các sợi để điều chỉnh tốc độ lăn. Người làm green có thể tạo dốc bằng cách đắp nền trước khi trải cỏ.

Cỏ nhân tạo ngoài sân tập

Ngoài sân tập, cỏ nhân tạo xuất hiện ở:

• Sân golf thu nhỏ và sân par 3 ngắn: đặc biệt khu tee, nơi cỏ thật dễ bị đánh mòn.
• Khu nghỉ dưỡng, khách sạn: green putt nhỏ làm tiện ích cho khách.
• Vùng khô hạn: một số nơi thiếu nước dùng green nhân tạo để giảm tưới.

Còn sân golf tiêu chuẩn để thi đấu thì vẫn dùng cỏ thật. Cách bóng nảy, lăn, cách cỏ phản ứng với thời tiết là một phần thử thách của môn chơi mà cỏ nhân tạo chưa thay thế được.

Cỏ nhân tạo và môi trường: không đơn giản là "xanh"

Cỏ nhân tạo tiết kiệm nước, không cần thuốc bảo vệ thực vật hay phân bón. Nhưng nó cũng có mặt trái:

• Làm từ nhựa, mòn dần và có thể phát tán vi nhựa.
• Bề mặt hấp nhiệt mạnh dưới nắng, khu thảm rộng làm nóng thêm không khí xung quanh.
• Khó tái chế khi hết tuổi thọ, vì là hỗn hợp nhiều lớp vật liệu.
• Không có đời sống sinh học như đất và cỏ thật.

Với sân tập, cái lợi về chịu tải và vận hành thường thắng. Còn việc phủ cỏ nhân tạo diện rộng thay cỏ thật thì vẫn là chủ đề bàn cãi trong ngành sân golf.

Góc nhìn hôm nay: tận dụng sân tập cho đúng

Sân tập thảm là nơi tuyệt vời để làm quen gậy, tập nhịp, giữ cảm giác trong mùa mưa. Ba điều nên nhớ:

1. Quãng đường ở sân tập không phải quãng đường thật, vì bóng tập và thảm đều khác.
2. Kết quả đẹp trên thảm cần được kiểm lại trên cỏ, nếu sân tập có khu cỏ thì nên dành một phần buổi tập ở đó.
3. Chọn ô có thảm êm, nghỉ giữa các loạt cú, nhất là khi tập lâu, để giữ khớp tay.

Ai quan tâm phần kỹ thuật sân có thể đọc thêm các bài về các loại cỏ trên sân golf và nghề chăm sóc sân trong danh mục thiết kế và chăm sóc sân, để thấy rõ hơn vì sao cỏ thật khó nuôi và đắt đến vậy.