Muốn theo dõi một giải golf chuyên nghiệp, bạn cần nắm ba thứ: đọc bảng điểm (điểm tính theo số gậy so với par, không phải tổng gậy), nhịp của tuần giải (bốn vòng từ thứ Năm đến Chủ nhật, cắt người sau hai vòng) và giờ phát sóng quy đổi về Việt Nam. Thời điểm đáng xem nhất gần như luôn là chín hố cuối của vòng Chủ nhật. Bài này hướng dẫn cách xem qua màn hình lẫn khi đến tận sân.
Đọc bảng điểm golf trong một phút
Bảng điểm golf trông rối với người mới, nhưng chỉ có vài ký hiệu cần biết:
| Ký hiệu | Nghĩa | Ví dụ |
|---|---|---|
| -8, +2 | Tổng số gậy dưới hoặc trên par của các hố đã đánh | -8 nghĩa là ít hơn par 8 gậy — càng âm càng tốt |
| E | Even — bằng par | Đánh đúng số gậy chuẩn |
| T5 | Tied — đồng hạng | Nhiều người cùng hạng 5 |
| Thru 12 | Đã đánh xong 12 hố của vòng hôm nay | Còn 6 hố nữa |
| F | Finished — đã xong vòng | Điểm đã chốt cho ngày đó |
| Dấu * cạnh số hố | Bắt đầu vòng từ hố 10 | "Thru 4*" là đã đánh hố 10 tới 13 |
| MC | Missed cut — bị loại sau vòng cắt | Không được đánh hai vòng cuối |
| WD / DQ | Rút lui / bị truất quyền | Thường do chấn thương hoặc lỗi ghi thẻ điểm |
Một điểm hay bị nhầm: người dẫn đầu chưa chắc đang hơn. Golf thủ A ở -10 đã xong 18 hố, golf thủ B ở -9 mới qua 12 hố và còn hai hố par 5 phía trước — B có thể đang ở thế tốt hơn. Bình luận viên hay nói "đang dẫn trong nhà câu lạc bộ" (leader in the clubhouse) để chỉ người có điểm tốt nhất trong số những người đã đánh xong.
Ngoài bảng tổng, các trang chính thức có bảng điểm từng hố, ô màu cho birdie và bogey, và thống kê từng người: tỷ lệ đưa bóng lên fairway, số green đạt chuẩn (GIR), số cú putt, và chỉ số "strokes gained" — so một golf thủ với mặt bằng chung ở từng khâu (phát bóng, đánh vào green, quanh green, putt). Chỉ số này giúp hiểu vì sao một người đang dẫn: nhờ đánh xa hay nhờ putt tốt.
Nhịp của một tuần giải
- Thứ Hai đến thứ Tư: vòng tập. Golf thủ thử sân, đo khoảng cách, ghi chú green. Ở nhiều giải PGA Tour, thứ Tư có vòng pro-am với khách mời nghiệp dư. Masters có cuộc thi par 3 chiều thứ Tư.
- Thứ Năm và thứ Sáu: hai vòng đầu. Golf thủ chia nhóm ba người, xuất phát từ cả hố 1 và hố 10 để kịp trong ngày; nhóm nào đánh sáng thứ Năm thì chiều thứ Sáu, và ngược lại, cho công bằng về thời tiết.
- Tối thứ Sáu: vòng cắt. Bảng điểm hiện "projected cut" — dòng cắt dự kiến — từ chiều thứ Sáu. Ở Major: Masters lấy top 50 và đồng hạng, US Open top 60, PGA Championship và The Open top 70.
- Thứ Bảy: "moving day" — ngày người ta nhảy hạng. Golf thủ chia nhóm hai người theo thứ tự điểm ngược, người điểm kém đánh trước, nhóm dẫn đầu đánh cuối.
- Chủ nhật: vòng cuối. Nhóm dẫn đầu thường xuất phát vào buổi chiều giờ địa phương. Chín hố về là lúc giải được định đoạt.
Nếu hoà sau 72 hố thì playoff. Mỗi giải quy định khác nhau: Masters đánh đột tử ngay; PGA Championship và The Open tính tổng điểm ba hố; US Open tính tổng hai hố, còn hoà nữa mới đột tử.
Giờ xem từ Việt Nam
Việt Nam ở múi giờ UTC+7, không có giờ mùa hè. Các giải lớn ở Mỹ và châu Âu thì có, nên chênh lệch đổi theo mùa. Bảng tham khảo cho mùa Major (tháng 4 – tháng 8):
| Nơi tổ chức | Chênh lệch với Việt Nam | Vòng cuối thường kết thúc lúc |
|---|---|---|
| Bờ Đông nước Mỹ (Masters, nhiều kỳ US Open, PGA Championship) | Việt Nam sớm hơn 11 tiếng | Khoảng 5–7 giờ sáng thứ Hai |
| Miền Trung nước Mỹ | Sớm hơn 12 tiếng | Khoảng 6–8 giờ sáng thứ Hai |
| Bờ Tây nước Mỹ (Pebble Beach, Torrey Pines…) | Sớm hơn 14 tiếng | Khoảng 8–10 giờ sáng thứ Hai |
| Anh, Scotland (The Open, AIG Women's Open) | Sớm hơn 6 tiếng | Khoảng 0–2 giờ sáng thứ Hai |
| Pháp, Tây Ban Nha, Ý (Evian, nhiều giải DP World Tour) | Sớm hơn 5 tiếng | Khoảng nửa đêm Chủ nhật |
| Thái Lan, Malaysia, Singapore | 0–1 tiếng | Chiều Chủ nhật |
Giờ cụ thể phụ thuộc thời tiết và tốc độ chơi; mưa giông có thể dừng giải hàng giờ. Trang chính thức của mỗi giải công bố giờ xuất phát (tee times) từ tối hôm trước — hãy quy đổi theo đó.
Xem ở đâu
- Trang và ứng dụng chính thức: masters.com, pgachampionship.com, usopen.com, theopen.com, rydercup.com và ứng dụng của từng giải. Nhiều giải phát trực tuyến một số nhóm đấu tiêu biểu hoặc một số hố nổi tiếng, kèm bảng điểm và đường bay bóng.
- Truyền hình và nền tảng trực tuyến tại Việt Nam: bản quyền phát sóng golf ở Việt Nam thay đổi theo năm và theo giải. Cách chắc nhất là tra trang chính thức của giải, mục "Where to watch" hoặc "Broadcast", nơi họ liệt kê đơn vị có bản quyền theo từng quốc gia.
- Kênh YouTube chính thức của các giải và tour: đăng tóm tắt từng vòng, cú đánh đẹp nhất trong ngày, và nhiều trận đấu kinh điển.
- Mạng xã hội của giải: nhanh nhất để biết các cú hole-in-one, các sự cố, thông báo hoãn vì thời tiết.
Nên tránh các luồng phát lậu: chất lượng kém, nhiều quảng cáo độc hại và không ủng hộ đơn vị đã bỏ tiền mua bản quyền.
Đến tận sân: kinh nghiệm cho khán giả
Xem golf tại chỗ khác hẳn xem bóng đá. Không có ghế cố định, bạn đi bộ theo sân, chọn chỗ đứng, và chỉ thấy một phần nhỏ của giải. Vài điều nên biết:
Chọn chiến thuật xem
- Đi theo một nhóm: thấy trọn vẹn cách một golf thủ xử lý từng hố. Mệt hơn, vì quãng đi bộ theo một vòng đấu có thể tới 8–10 km.
- Ngồi một chỗ: chọn một hố par 3 hoặc khu green có khán đài, xem lần lượt mọi nhóm đi qua. Đỡ mệt, thấy nhiều ngôi sao.
- Đi vòng tập: thứ Hai đến thứ Tư thường đông vừa phải, golf thủ thoải mái hơn, dễ đứng gần sân tập để xem. Vé ngày tập ở các giải lớn cũng dễ mua hơn.
Phép lịch sự của khán giả golf
- Im lặng và đứng yên khi golf thủ chuẩn bị đánh. Tiếng hô, tiếng máy ảnh, tiếng chuông điện thoại đều có thể làm hỏng cú đánh.
- Để điện thoại ở chế độ im lặng. Nhiều giải cấm chụp ảnh trong ngày thi đấu chính; Masters cấm hẳn mang điện thoại vào sân.
- Đứng sau dây chắn, chỉ băng qua fairway ở lối đi có tình nguyện viên hướng dẫn.
- Khi nghe tiếng hô "Fore!", cúi người và che đầu: một quả bóng đang bay về phía khán giả.
- Vỗ tay sau khi bóng dừng hẳn, cho cả cú đánh đẹp của người mình không cổ vũ.
Chuẩn bị
Giày đi bộ êm, mũ, kem chống nắng, áo mưa mỏng (đặc biệt ở The Open), nước uống nếu giải cho phép. Xem kỹ quy định mang đồ của giải trước: nhiều giải cấm ba lô lớn, ghế xếp có kích thước quy định, cấm đồ ăn mang từ ngoài vào. Vé các Major thường bán qua bốc thăm hoặc mở bán trực tuyến theo đợt trên trang chính thức; hãy tránh mua qua bên trung gian không rõ ràng.
Theo dõi golf ngay ở châu Á và Việt Nam
Không cần bay sang Mỹ mới được xem golf chuyên nghiệp. Asian Tour và các giải nữ châu Á thường tổ chức ở Thái Lan, Malaysia, Singapore, Indonesia, Philippines — cách Việt Nam vài giờ bay, cùng múi giờ, vé thường dễ mua hơn nhiều so với Major. LPGA có các chặng ở Thái Lan, Singapore, Malaysia, Hàn Quốc, Nhật Bản.
Ở trong nước, Hiệp hội Golf Việt Nam (VGA) tổ chức các giải vô địch quốc gia và giải nghiệp dư hằng năm. Đến xem những giải này là cách tốt để biết thế hệ golf thủ trẻ Việt Nam, và hiểu khoảng cách giữa golf phong trào với golf thi đấu.
Góc nhìn hôm nay: xem golf để chơi golf hay hơn
Người chơi phong trào thường xem golf để ngắm những cú đánh xa. Nhưng thứ mang về được nhiều hơn là cách quyết định. Vài câu hỏi để tự đặt khi xem:
- Vì sao golf thủ này đánh gậy sắt từ tee ở hố par 4 thay vì driver?
- Vì sao anh ta nhắm giữa green chứ không nhắm cờ?
- Khi bóng vào rough dày, người ta chọn đánh lên green hay đánh ra an toàn?
- Caddie và golf thủ bàn gì trước cú đánh quan trọng — gió, độ dốc, điểm rơi?
Mỗi cuối tuần có giải lớn là một buổi học miễn phí về chiến thuật. Ghi lại vài điều quan sát được, rồi thử áp dụng ở vòng golf kế tiếp của bạn.
Câu hỏi thường gặp
Điểm -10 trong golf nghĩa là gì?
Điểm -10 nghĩa là golf thủ đã đánh ít hơn par 10 gậy tính trên các hố đã chơi. Trong golf, điểm càng thấp càng tốt. Điểm +2 là nhiều hơn par 2 gậy, còn E (even) là bằng par.
Vòng cắt (cut) trong giải golf là gì?
Vòng cắt là mốc loại bớt người sau hai vòng đầu, thường vào tối thứ Sáu. Chỉ những người có điểm trong nhóm đầu mới được đánh hai vòng cuối. Ở các Major, Masters giữ top 50, US Open top 60, PGA Championship và The Open giữ top 70, cộng những người đồng hạng.
Xem Masters ở Việt Nam lúc mấy giờ?
Masters ở bang Georgia, Mỹ, chậm hơn Việt Nam 11 tiếng vào tháng 4. Các vòng đấu diễn ra từ tối thứ Năm tới sáng thứ Hai giờ Việt Nam, và vòng cuối thường kết thúc khoảng 5–7 giờ sáng thứ Hai.
Đi xem giải golf cần lưu ý gì?
Giữ im lặng khi golf thủ chuẩn bị đánh, để điện thoại im lặng và tuân theo quy định chụp ảnh của giải. Đứng sau dây chắn, chỉ băng qua sân ở lối đi có hướng dẫn. Khi nghe hô "Fore!" thì cúi người, che đầu.
Moving day là gì?
Moving day là cách gọi vòng thứ ba, ngày thứ Bảy của giải golf. Đây là lúc các golf thủ tìm cách bứt lên để có vị trí tốt trước vòng cuối. Một vòng thứ Bảy tốt có thể đưa người từ giữa bảng vào nhóm tranh chức vô địch.