Khi chơi golf với đối tác, điều nên tránh nhất là ăn gian điểm, đến muộn, nói chuyện làm ăn quá sớm và quá nhiều, cá cược tiền, và để cảm xúc lộ ra khi đánh hỏng. Golf kéo dài bốn, năm tiếng bên nhau, nên những thói quen nhỏ bộc lộ tính cách rõ hơn mọi cuộc họp. Đối tác nhớ cách bạn cư xử lâu hơn nhớ điểm số của bạn.
Vì sao một vòng golf "lộ" người nhiều đến thế
Trong phòng họp, ai cũng chuẩn bị kỹ. Trên sân golf, có hàng trăm khoảnh khắc không chuẩn bị được: bóng nằm ở chỗ xấu khi không ai nhìn, cú gạt trượt ở hố quan trọng, caddie đưa nhầm gậy, nhóm trước đi chậm. Mỗi khoảnh khắc là một phép thử nhỏ về sự trung thực, kiên nhẫn và cách đối xử với người khác.
Người làm ăn lâu năm thường nói họ không cần thắng đối tác trên sân. Họ cần đối tác về nhà với cảm giác "người này đáng tin". Phần dưới đây là những điều làm hỏng cảm giác đó, xếp theo thứ tự một buổi chơi.
Trước vòng: đến muộn và chọn sai
Đến sát giờ phát bóng
Giờ phát bóng (tee time) ở sân golf không chờ ai. Đến muộn nghĩa là cả nhóm phải vội vã ở hố 1, hoặc sân phải dời cả nhóm xuống lượt sau. Với đối tác, đó là ấn tượng đầu tiên tệ nhất. Nên tới trước ít nhất 30–45 phút để làm thủ tục, thay đồ, đánh vài bóng khởi động và gạt thử trên green tập.
Chọn sân quá khó
Nếu bạn là người mời, đừng chọn sân khó nhất vùng chỉ để gây ấn tượng. Một đối tác chơi ở mức 100 điểm sẽ mất hàng chục bóng ở một sân nhiều hồ nước, và nhớ mãi buổi đó như một cực hình. Hỏi trước trình độ, chọn sân vừa sức và khu phát bóng hợp với mọi người.
Không hỏi về thể thức
Chơi đấu gậy hay đấu lỗ, có tính handicap không, có ai muốn chơi thể thức vui như scramble (cả nhóm chọn cú tốt nhất)? Thống nhất từ đầu tránh được những tranh luận khó xử ở hố 15.
Trên sân: những lỗi làm mất điểm nhân cách
| Điều nên tránh | Vì sao | Thay bằng |
|---|---|---|
| Khai sai handicap, "giấu" trình độ | Bị coi là gian lận khi chơi tính chấp điểm | Khai đúng chỉ số handicap hiện tại, nói rõ nếu lâu không chơi |
| Đếm thiếu gậy, đá bóng ra chỗ đẹp | Người cùng nhóm và caddie luôn thấy | Tự khai cả cú hụt và gậy phạt |
| Cố tình đánh kém để đối tác thắng | Người chơi lâu năm nhận ra ngay, cảm thấy bị coi thường | Chơi hết sức, khen thật lòng cú hay của đối tác |
| Chỉnh kỹ thuật cho đối tác khi không được hỏi | Dễ bị coi là dạy đời, làm họ đánh tệ hơn | Chỉ góp ý khi họ hỏi, và góp ý ngắn |
| Nghe điện thoại, nhắn tin liên tục | Cho thấy buổi chơi không quan trọng | Để điện thoại im lặng, xin phép nếu thật cần nghe |
| Ném gậy, văng tục, đổ lỗi caddie | Đối tác hình dung bạn cư xử thế nào khi dự án gặp trục trặc | Cười cho qua, đi tiếp |
| Uống quá nhiều ở nhà nghỉ giữa vòng | Mất kiểm soát lời nói, chậm nhóm, nguy hiểm khi lái xe điện | Uống vừa phải, ưu tiên nước |
Đừng nói chuyện làm ăn ở hố 1
Đây là lỗi phổ biến của người mới đưa golf vào công việc. Một nguyên tắc nhiều người truyền tai: để người mời hoặc người lớn hơn mở lời chuyện làm ăn. Thường thì chín hố đầu dành cho làm quen, chuyện gia đình, chuyện sân, chuyện thể thao. Chuyện công việc, nếu có, đến tự nhiên ở chín hố sau hoặc ở bữa ăn sau vòng.
Ngay cả khi đã vào chuyện, cũng tránh:
- đưa tài liệu, mở điện thoại trình bày số liệu giữa sân;
- nói chuyện ngay trước lúc đối tác đánh, nhất là trên green;
- ép đối tác đưa ra quyết định ngay trong buổi chơi.
Mục đích của buổi golf là xây quan hệ. Hợp đồng ký ở văn phòng.
Trên green: chuyện "cho gậy" và đợi người khác
Trong đấu lỗ, đối thủ được quyền "cho" (concede) một cú gạt, nghĩa là coi như bóng đã vào lỗ ở gậy kế tiếp (Điều 3.2b). Trong đấu gậy, luật yêu cầu đánh bóng vào lỗ ở mọi hố, nên việc "cho gậy" chỉ là thoả thuận trong vòng giao hữu, không được dùng trong giải đấu gậy.
Khi chơi với đối tác:
- đừng tự nhặt bóng khi chưa ai "cho", trông như tự cho mình;
- hào phóng "cho" cú gạt ngắn của đối tác khi thể thức cho phép;
- đứng ngoài đường gạt, không đổ bóng lên lỗ, giữ cờ khi được nhờ.
Tiền cược và quà cáp: vùng nên tránh hẳn
Ở nhiều nước, nhóm bạn golf hay đặt một khoản cược nhỏ cho vui. Khi chơi với đối tác ở Việt Nam, nên tránh hẳn cá cược bằng tiền. Ngoài chuyện pháp luật Việt Nam có quy định chặt về đánh bạc, tiền cược còn biến buổi chơi thành chuyện thắng thua, và ai thắng cũng khó xử: thắng đối tác thì ngại, thua đối tác thì người ta nghĩ bạn cố tình.
Quà tặng cũng cần cân nhắc. Nhiều doanh nghiệp có quy định về quà biếu và chiêu đãi. Một món quà quá giá trị, hay việc trả hết chi phí khi đối tác không đồng ý trước, có thể đặt họ vào thế khó với chính công ty họ. Quà phù hợp thường là thứ nhỏ, mang tính kỷ niệm: một hộp bóng, một chiếc mũ của sân.
Sau vòng: bữa ăn và những điều nhỏ
- Bắt tay, cảm ơn cả nhóm và caddie sau hố 18, kể cả khi bạn chơi tệ.
- Không phân tích lại từng cú đánh của mình trong bữa ăn. Không ai muốn nghe chi tiết cú gạt trượt ở hố 7.
- Không đăng ảnh đối tác lên mạng khi chưa hỏi. Có người không muốn công khai lịch gặp gỡ.
- Thống nhất chuyện ai trả tiền từ trước, tránh cảnh tranh nhau trả ở quầy.
- Nhắn một lời cảm ơn vào hôm sau, nhắc một khoảnh khắc vui của buổi chơi thay vì nhắc chuyện công việc.
Góc nhìn hôm nay: không cần chơi giỏi, cần chơi đúng
Nhiều người ngại nhận lời mời golf của đối tác vì nghĩ mình chơi chưa đủ hay. Thực ra, đối tác không quan tâm bạn đánh 80 hay 110 điểm. Họ quan tâm bạn có giữ nhịp, có trung thực, có vui vẻ khi đánh hỏng không. Một người mới biết nhặt bóng sớm khi đã quá nhiều gậy, đi nhanh và cười được với cú hỏng của mình thường được mời lại.
Trước khi nhận lời một buổi golf quan trọng, nên chơi vài vòng tập ở sân mình chưa quen, đọc lại Điều 1 của Luật Golf về ứng xử, và hỏi người mời về thể thức. Phần còn lại là sự chú ý tới người đi cùng.
Câu hỏi thường gặp
Có nên cố tình thua khi chơi golf với sếp hoặc đối tác?
Không nên. Người chơi lâu năm nhận ra ngay khi ai đó cố tình đánh kém, và thường thấy bị coi thường. Cách tốt hơn là chơi hết sức, trung thực, và khen thật lòng những cú đánh hay của đối tác.
Khi nào nên nói chuyện công việc trên sân golf?
Thường để người mời hoặc người lớn hơn mở lời. Chín hố đầu nên dành cho làm quen và chuyện ngoài lề, chuyện công việc đến tự nhiên ở chín hố sau hoặc bữa ăn sau vòng. Tránh nói chuyện ngay trước lúc đối tác đánh.
"Cho gậy" trong golf là gì?
Trong đấu lỗ, đối thủ có quyền "cho" một cú gạt, nghĩa là coi như bóng vào lỗ ở gậy kế tiếp mà không cần đánh (Điều 3.2b Luật Golf). Trong đấu gậy, luật yêu cầu đánh vào lỗ ở mọi hố, nên "cho gậy" chỉ là thoả thuận ở vòng giao hữu.
Chơi golf với đối tác có nên cá cược không?
Nên tránh hẳn cá cược bằng tiền. Pháp luật Việt Nam có quy định chặt về đánh bạc, và tiền cược còn khiến buổi chơi thành chuyện thắng thua, ai thắng cũng khó xử. Có thể thay bằng những thử thách vui không dính tiền, như cú phát bóng xa nhất hay gần cờ nhất.
Đi chơi golf với đối tác nên đến sớm bao lâu?
Nên tới trước giờ phát bóng ít nhất 30–45 phút để làm thủ tục, thay đồ, khởi động và gạt thử. Đến sát giờ khiến cả nhóm phải vội ở hố đầu và là ấn tượng xấu nhất có thể tạo ra.